بانک مرکزی در راستای یکپارچه نمودن بازار ارز و قرار دادن معاملات نظام ارزی کشور زیر نظر دستگاه های نظارتی اقدام به ایجاد دو سامانه ی سنا و نیما کرده است. این دو سامانه کمک به خرید و فروش آنلاین ارز می کنند. سامانه سنا جهت خرید و فروش داخلی ارز ایجاد شده است و در آن تمام معاملات روزرانه صرافی ها ثبت می گردد. اما در سال ۹۷ دولت تصمیم به ایجاد یک سامانه به نام سامانه نیما گرفت. این سامانه جهت تسهیل در امور واردکنندگان ایجاد شد تا واردکنندگان بتوانند در یک فضای امن ارز مورد نیاز خرید کالاهایشان را خریداری کنند. در ادامه مطلب با مزایای هر کدام از آن ها و تفاوت های موجود در بین این دو سامانه  به صورت مختصر آَشنا خواهیم شد.

ارز

سامانه سنا و مزایای استفاده از آن

سامانه سنا یا سامانه نظارت ارزی از سال ۹۰ زیر نظر بانک مرکزی راه اندازی شد. این سامانه جهت نظارت بر خرید و فروش ارز در صرافی ها ایجاد شده است. تمامی صرافی ها ملزم هستند که تمامی معاملات انجام شده را روزانه در این سامانه ثبت کنند. این سامانه جهت نظارت بر بازار ارز ایجاد شده است و بانک مرکزی  در راستای محقق شدن این هدف قوانینی را وضع کرده است. این قوانین تمامی صرافی ها را ملزم می کند که در این سامانه ثبت نام و خرید و فروش هایشان را ثبت کنند. تمامی صرافی های موجود در این سامانه لازم است که در ساعت مشخصی از روز قیمت ارز هایشان را در سامانه سنا ثبت کنند. این سامانه با در دست داشتن نرخ ارز در تمامی صرافی ها میانگین نرخ ارز را محاسبه و منتشر می کند.

این سامانه متشکل از بخش های مختلفی است از جمله نرم افزار خرید و فروش ارز، بخش اطلاع از قیمت نهایی ارز، دسترسی آنلاین به حساب بانکی، خزانه داری و حسابداری می باشد. سامانه سنا علاوه بر اینکه می تواند به ما نرخ نهایی ارز را اعلام کند با دسترسی آنلاین به حساب بانکی شما میتواند در همان لحظه واریز و برداشت را انجام دهد. بنابراین این سامانه محیطی امن جهت خرید و فروش آنلاین ارز را با قیمت واقعی برای ما ایجاد می کند.

سامانه سنا

خرید آنلاین ارز

خرید و فروش اینترنتی ارز شلوغ ترین و پرازدحام ترین بخش سامانه سنا می باشد. برای خرید ارز به این روش مشتری باید درخواستش را درون سامانه ثبت کند. این درخواست به بانک مرکزی ارسال می شود و پس از بررسی های لازم و اطمینان از صحت درخواست پاسخ درخواست مشتری داده می شود. بانک مرکزی بوسیله یک کد رهگیری به مشتری اعلام می کند که ارز خود را از کدام صرافی خریداری کند. همچنین به صرافی نیز اعلام می شود که فروش ارز به این مشتری بلامانع است. مشتری برای دریافت پول خود باید به صرافی مراجعه کند تا پس از بررسی مدارک او و برابر با اصل کردن آن ها پول خود را دریافت کند.

حفظ اطلاعات افراد در بانک مرکزی

افراد و صرافی ها پس از ثبت نام در این سامانه ملزم به وارد کردن اطلاعات شخصی خود هستند. بسیاری از افراد از انجام این کار سرباز زده اند و اطلاعات شان را در اختیار این سامانه قرار نمی دهند. یکی از مزایای سامانه سنا محفوظ ماندن اطلاعات شخصی افراد است و این اطمینان را به افراد می دهد که اطلاعات شخصیشان هیچ کجا درز نخواهد کرد. برای جلوگیری از پولشویی و مشخص بودن مبدا و مقصد ارزها، لازم است که مشخصات صحیح تمامی افراد و صرافی ها در این سامانه ثبت شده باشد.

سامانه نیما

سامانه نیما و مزایای استفاده از آن

سامانه نیما نام اختصاری سامانه «نظام یکپارچه معماملات (ارزی) می باشد. این سامانه درسال ۹۷ جهت یکپارچه نمودن نظام معاملات ارزی و تامین ارز مورد نیاز واردکنندگان ایجاد شد. این سامانه متشکل از گروهی از واردکنندگان و صادر کنندگان کالا، صرافی ها و سیاست گذار می باشد.در این سامانه وارد کنندگان کالا برای تامین ارز در سامانه تجارت ثبت درخواست می کنند. با توجه به هماهنگی های ایجاد شده بین وزارت صنعت، معدن و تجارت و بانک مرکزی این درخواست به صورت آنلاین به سامانه نیما انتقال داده می شود و صرافی های موجود در این سامانه می توانند پیشنهادهای خود را برای فروش ارز به وارد کننده بدهند. از مهمترین مزایای این سامانه مشخص بودن هدف از تامین ارز و اطمینان از صحت آن است.

تفاوت های سامانه سنا و نیما

این دو سامانه هر دو به جهت خرید و فروش ارز راه اندازی شده اند و مهمترین تفاوت این دو سامانه در این است که سامانه سنا جهت نظارت بر خرید و فروش ارز برای هدف های مختلف در داخل کشور می باشد. خریداران در این سامانه می توانند تشکیل شده از افراد معمولی یا مسافران باشند. اما سامانه نیما به جهت تامین ارز برای واردکنندگان کالا می باشد و در این سامانه صادرکنندگان بزرگ از جمله دولت نیز به عنوان صادر کننده نفت حضور دارد. سامانه سنا به جهت مشخص شدن قیمت میانگین ارز درون کشور و جلوگیری از سودجویی های افراد معمولی و صرافی ها می باشد در حالی که سامانه نیما در جهت خرید ارز جهت واردات کالا می باشد.

جمع بندی

بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران برای یکپارچه نمودن بازار ارز و جلوگیری از انتشار قیمت های مختلف در بازار معاملات ارزی اقدام به راه اندازی سامانه سنا نمود. با جمع آوری قیمت های ارز به صورت روزانه از تمام صرافی های مجاز که در این سامانه ثبت نام کرده اند قیمت واحد ارز اعلام می گردد. در این سامانه به جز اعلام قیمت روزانه ارز می توان خرید و فروش اینترنتی نیز انجام داد. در سال ۹۷ نیز با راه اندازی سامانه نیما این شرایط فراهم شد تا واردکنندگان کالا بتوانند به روش غیر بانکی درخواست تامین ارز کنند. تامین ارز برای واردکنندگان کالا از سوی صرافی ها و صادرکنندگانی که در این سامانه حضور دارند انجام می شود. سامانه سنا به جهت نظارت بر خرید و فروش ارز در بازار ایجاد شده است در حالی که  سامانه نیما برای  تهیه ارز واردکنندگان راه اندازی شده است.